Vlieg op dikke vlieg

Over vliegen, clustervliegen in het bijzonder

Ongedierte?

Het was nog in de late herfst. Telkens zette ik het tuimelraam open  en dreef enkele vliegen naar buiten. De dag erna weer en de daaropvolgende dag ook weer. Ik herinnerde me dat ik deze handeling ook vorig jaar een paar weken achter elkaar moest herhalen.
Met het naderen van de winter zoeken meerdere insecten een slaapplaats in huis. Slim is dat niet, want meestal is het er te warm. Ze kunnen beter hun toevlucht nemen tot een onverwarmd schuurtje.
Bij een gesprek over vliegen gaat het al snel over ‘vies, ongedierte, overlast’. Niet zo vreemd want ze zitten op uitwerpselen, rottend materiaal, in wonden van dieren, op dode dieren, eten suiker, maar ook bloed en zweet. Zoek je informatie op internet, dan lees je vooral veel over vliegen bestrijden, maar wat weten we eigenlijk over vliegen? Vliegen behoren tot een groep insecten waartoe ook muggen en dazen gerekend worden. Daar zijn veel soorten van, veel meer dan we denken.
Voor het geval nu al lezers afhaken, vliegen zijn vooral ook uiterst nuttig. Waren er geen vliegen, dan zou het, zeker in de zomer, overal stinken naar dode dieren, vooral dode vogels en dode muizen. Vliegen ruimen die in een handomdraai op. Het zijn met name de vliegenlarven (maden) die een muis tot op het bot kaal vreten. Dat dit massaal kan gaan, hebt u wellicht in uw zomerse groenbak kunnen zien. Vleesresten (maar het geldt ook voor fruitresten) worden direct door vliegen ontdekt. Tijd genoeg trouwens, want de groenbak wordt maar eens per veertien dagen geleegd. Dat er vaker sprake is van ‘vleesresten’ dan u denkt, hebt u wellicht ervaren toen u na het eten de lege mosselschelpen in de groenbak gekieperd hebt. Zo’n groenbak vol maden ziet er niet fris uit. Wat dat betreft, kunt u dat soort afval beter verpakken in een krant of in een zak van afbreekbaar ‘plastic’. Die maden doen onfris werk, maar zijn juist daarom zeer nuttig. En de vliegen zelf helpen mee bloemen te bestuiven en zijn op hun beurt voedsel voor vogels, vleermuizen en nog een groot aantal andere dieren.

Clustervliegen (met een k- mag ook)

Zoals er vogels zijn die elkaar in herfst en winter opzoeken om een groep (cluster) te vormen, zo doen dat ook enkele vliegensoorten. Uiteraard de echte clustervlieg, maar ook de herfstvlieg en het grasvliegje. In het najaar zoeken deze drie soorten hun familie op om te overwinteren. In het bos kan dat een holle boom zijn. In dorp of stad kiezen ze voor een hoog gebouw, een kerk bijvoorbeeld, maar ook wel  voor de ruimte onder de pannen van een woonhuis…. of voor een onverwarmde zolder. Ze komen daar terecht via een gaatje in de dakbedekking.
De vliegen tegen mijn tuimelaam waren waarschijnlijk al in winterslaap. Dat zag je, want ze waren traag. Ze waren gewekt doordat het indirect toch wat warmer werd op zolder. Met dat voortijdig wakker worden, verbruikten ze hun energiereserve. Ver kwamen ze daardoor niet. Vrij snel kon ik ze gewoon met een stofzuiger opzuigen. De vliegen die netjes de winter doorkomen, vliegen in het voorjaar uit, paren, leggen eitjes en leggen zelf het loodje.
Niet zelden heb je het volgend jaar weer vliegen op zolder. Ook een nieuwe generatie heeft de weg naar je zolder weer gevonden. Hoe dat mogelijk is, weet men niet. Het verhaal gaat dat de vorige generatie daar een lokstof heeft achtergelaten. Het beste kun je op zoek gaan naar dat gaatje. Of, als het probleem beperkt blijft, doe je niet meer dan de vliegen opzuigen! Wordt het je te groot, dan ga je waarschijnlijk op internet op zoek naar een bestrijder van het probleem.
Kom in ieder geval wat vaker op je zolder en ruim dode vliegen op. Dode dieren zijn immers weer voedsel voor andere dieren, kevers bijvoorbeeld.
Ik hoop dat mijn vliegen geen echte clustervliegen zijn. Een ‘verdroogd’ exemplaar heb ik nauwkeurig bekeken. Het achterlijf is weliswaar een beetje grijs, maar de kenmerkende goudkleurige haartjes op het bovenlijf ontbreken… denk ik. Gelukkig want de made van een echte clustervlieg is een parasiet. Hij boort zich in een regenworm en vreet die van binnenuit op tot deze sterft. Ik heb wat tegen parasieten.

Foto’s Internet Plaagdieradvies en Plaardierbeheersing